Lees verder
'Water- en oeverplanten spelen een belangrijke rol om de waterkwaliteit in stand te houden. Nu worden jonge planten vaak aangevreten zodat ze niet tot wasdom komen. Om deze 'jonkies' te beschermen, hebben we, samen met een aantal bedrijven, de Procrate ontwikkeld: een modulair systeem dat langzaam afbreekt en oplost in de natuur.'
Lucien Joppen

Mark den Dubbelden, eigenaar van Dutch Water Tech uit Bergen op Zoom, richt zich met zijn bedrijf op de waterkwaliteit van stedelijk water, lees vijvers, bassins of beekjes. ‘Enerzijds richten we ons op particulieren en bedrijven via onze webshop’, aldus Den Dubbelden. ‘Daar verkopen we producten voor het beheer waterkwaliteit in een zeer brede zin. Dan moet je denken aan UV-systemen, pompen of oplosmiddelen voor vetten. De andere tak is gericht op openbare wateren. Onze klanten zijn veelal gemeentes die de kwaliteit van hun stedelijk water op peil willen houden.’

Onder druk

Dat is hard nodig, aldus Den Dubbelden, omdat deze al langere tijd onder druk staat. ‘Er zijn een aantal factoren die hieraan bijdragen. De belasting door ganzen- en hondenuitwerpselen, mensen die eenden voeren en de hogere temperaturen leiden respectievelijk tot vervuiling en groei van ongewenste planten zoals de blauwalg. Dat leidt weer tot onder andere lagere zuurstofconcentraties wat gevolgen heeft voor de flora en fauna in en rondom deze stedelijke wateren. Wat ook meespeelt, is dat sommige gemeentes waterreservoirs in parken gebruiken bij de overstort vanuit de riolering als deze overbelast is. Daarmee komen zaken als bladeren en uitwerpselen van dieren in het oppervlaktewater en vormt slib.’

Biologisch baggeren

Dutch Water Tech kan deze vervuiling(en) verwijderen. Daarvoor gebruikt het de zogenaamde biologische baggermethode. ‘Met de inzet van traditionele baggermachines verwijder je weliswaar het vervuilde slib van de bodem, maar verniel je ook planten in en rondom de waterpartij die nuttig zijn voor de waterkwaliteit. Bovendien moet je het slib afvoeren, wat extra kosten met zich meebrengt. Wij gebruiken een granulaat waarin verschillende micro-organismen zijn verenigd. Deze bacteriën zakken met de korrels naar beneden in het slib en verteren vervolgens het organische slib. Omdat deze organismen concurreren met anaerobe micro-organismen, die veelal zorgen voor stank en een slechte waterkwaliteit, heeft het nog een gunstig bij-effect. Wel werkt deze methode langzamer dan baggeren: binnen 18 maanden is de helft van het slib afgebroken.’

Kwetsbare planten beschermen

Nu is de bovengenoemde slibverwijdering een curatieve behandeling. Beter kun je slibvorming en (blauw)algengroei voorkomen, zo stelt Den Dubbelden. ‘Oeverplanten en ondergedoken waterplanten komen de waterkwaliteit ten goede. Deze concurreren immers om voedingsstoffen met algen en blauwalgen waardoor de laatstgenoemde organismen minder kans krijgen. Er is echter een maar: jonge planten die nog niet voldoende geworteld zijn, vormen vaak een gemakkelijke prooi voor ganzen, eenden en vissen. De planten worden dan met ‘huid en haar’ opgevreten. Het gevolg: de (blauw)algen rukken op en de investeringen in de nieuwe aanplant zijn tevergeefs. Vandaar dat we een bescherming hebben ontwikkeld die de jonge plantjes in de eerste levensfase – drie jaar – moet beschermen tegen ‘aanvallers’. Zijn de planten eenmaal volwassen en diep geworteld, kunnen ze vraat gemakkelijker weerstaan.’

Solanyl

Om de planten te beschermen, was een niet-afbreekbare constructie niet echt een optie, legt Den Dubbelden uit. De planten groeien op een gegeven moment uit hun ‘jasje’, waardoor het verwijderen van de bescherming schade zou berokkenen aan de plant. ‘Bovendien kost het tijd en geld om dit uit te voeren. Dat is helemaal het geval bij de planten die onder water groeien. Vandaar dat een afbreekbare constructie overbleef. Deze moest een levensduur hebben van circa drie jaar en geen negatieve gevolgen voor flora en fauna hebben.’
Samen met Rodenburg Biopolymers die het bio-afbreekbare Solanyl levert en spuitgietbedrijf Omefa, ontwikkelde Dutch Water Tech de Procrate. De bedrijven kregen daarvoor een financiële injectie van het BioBooster-programma van REWIN. ‘We hebben een modulair systeem ontwikkeld, waarbij Omefa op basis van Solanyl, matten produceert. Deze worden vervolgens aan elkaar geklikt zodat we 3D-constructies kunnen maken.’

Onderscheidend verhaal

Het is vooral het design van Procrate waarmee de bedrijven zich willen onderscheiden. Het materiaal, een aardappelzetmeel/PLA-blend, is standaard verkrijgbaar. Echter, in het kliksysteem en de openingen van de Procrate zit het vernuft, aldus Den Dubbelden. ‘De openingen in de biologisch afbreekbare kratten zijn groot genoeg voor de waterplanten om door heen te groeien maar te klein voor eenden en ganzen om door heen te komen.’
Inmiddels heeft Dutch Water Tech de ProCrate getest in de praktijk, onder meer samen het Hoogheemraadschap Delfland. Daarbij is een traject van 1500 meter opnieuw aangeplant en een deel van de planten (o.a. riet, watermunt, lidsteng) beschermd met Procrate. ‘Na een aantal weken zagen we een zeer duidelijk verschil: op de onbeschermde stukken groeit vrijwel niets, terwijl onder de kratten de planten zich goed ontwikkelen.’  Voor Den Dubbelden en zijn collega’s biedt de Procrate onderscheid in de markt. Er zijn immers genoeg bedrijven die vergelijkbare diensten verlenen. ‘Als we ons niet voldoende onderscheiden, dan geldt alleen de ‘p’ van prijs. Komen we binnen met de Procrate, dan heb je gelijk een verhaal. Hierdoor is de kans groter dat onze offerte wordt gehonoreerd. De Procrate is inmiddels beschikbaar op aanvraag.’